W praktyce istnieją grupy, u których overlap między:

• terapią farmakologiczną,
• zabiegami stomatologicznymi,
• zaburzeniem remodelingu kości,
• ograniczeniem ukrwienia tkanek

gwałtownie zwiększa prawdopodobieństwo rozwoju ONJ.

Dotyczy to szczególnie:

• pacjentów onkologicznych,
• osób leczonych z powodu osteoporozy,
• pacjentów przyjmujących leki antyresorpcyjne i antyangiogenne,
• osób wymagających zabiegów chirurgicznych w obrębie jamy ustnej.

Nowoczesna farmakoterapia wydłuża życie i ogranicza progresję wielu chorób. Jednocześnie część mechanizmów terapeutycznych ingeruje w procesy regeneracji kości i mikrokrążenia, co może tworzyć środowisko wysokiego ryzyka dla martwicy kości szczęk.

Czym jest martwica kości szczęki i dlaczego dochodzi do ONJ?

ONJ (osteonecrosis of the jaw) to stan, w którym dochodzi do obumarcia tkanki kostnej szczęki lub żuchwy. Klinicznie jednym z najbardziej charakterystycznych objawów jest odsłonięta kość widoczna w jamie ustnej, która nie goi się przez długi czas.

Kluczowy mechanizm choroby nie polega wyłącznie na „martwicy kości”. Problem jest bardziej złożony i obejmuje kilka warstw biologicznych jednocześnie:

• zaburzenie remodelingu tkanki kostnej,
• ograniczenie aktywności osteoklastów,
• upośledzenie procesów naprawczych,
• zmniejszenie unaczynienia,
• osłabienie regeneracji po mikrourazach i zabiegach chirurgicznych.

To właśnie dlatego ONJ bardzo często pojawia się po:

• ekstrakcji zęba,
• implantacji,
• zabiegach chirurgicznych,
• przewlekłych stanach zapalnych jamy ustnej.

Kość szczęki należy do najbardziej metabolicznie aktywnych struktur kostnych organizmu. Wysoka przebudowa tkanki oznacza również większą podatność na zaburzenia procesów regeneracyjnych wywołanych farmakoterapią.

Dlaczego leki zwiększają ryzyko martwicy kości szczęk?

Wspólny mianownik większości leków związanych z ONJ to ingerencja w:

• metabolizm kości,
• angiogenezę,
• procesy regeneracyjne,
• aktywność komórek odpowiedzialnych za przebudowę tkanki kostnej.

Ryzyko nie wynika więc z pojedynczego „toksycznego działania”, ale z kumulacji sygnałów biologicznych zaburzających zdolność kości do odbudowy.

Bisfosfoniany – najczęściej opisywana grupa ryzyka

Bisfosfoniany stosuje się przede wszystkim:

• w osteoporozie,
• przy przerzutach nowotworowych do kości,
• w chorobach przebiegających z utratą masy kostnej.

Mechanizm działania opiera się na hamowaniu osteoklastów, czyli komórek odpowiedzialnych za resorpcję kości.

To skutecznie ogranicza utratę tkanki kostnej, ale jednocześnie może:

• spowalniać remodeling,
• ograniczać regenerację mikrouszkodzeń,
• zwiększać ryzyko nieprawidłowego gojenia po zabiegach stomatologicznych.

Najwyższe ryzyko ONJ obserwuje się zwykle:

• przy długotrwałej terapii,
• wysokich dawkach,
• dożylnym podawaniu leków,
• leczeniu onkologicznym.

Denosumab – podobny efekt biologiczny inną ścieżką

Denosumab również należy do leków antyresorpcyjnych. Stosowany jest m.in.:

• w osteoporozie,
• przy przerzutach nowotworowych do kości.

Choć mechanizm molekularny różni się od bisfosfonianów, efekt końcowy jest podobny:

• zahamowanie aktywności osteoklastów,
• ograniczenie przebudowy tkanki kostnej,
• większa podatność na zaburzenia gojenia.

W praktyce klinicznej denosumab również znajduje się w grupie leków silnie powiązanych z ryzykiem MRONJ (medication-related osteonecrosis of the jaw).

Leki antyangiogenne – problem mikrokrążenia

Leki antyangiogenne stosowane w terapii nowotworów blokują tworzenie nowych naczyń krwionośnych.

Dla leczenia onkologicznego jest to korzystne, ponieważ guz nowotworowy otrzymuje mniej:

• tlenu,
• składników odżywczych,
• możliwości dalszego wzrostu.

Jednocześnie ograniczenie angiogenezy może pogarszać:

• ukrwienie kości,
• zdolność regeneracji tkanek,
• gojenie po zabiegach chirurgicznych.

To tworzy biologiczne środowisko sprzyjające rozwojowi martwicy.

Kortykosteroidy jako dodatkowy sygnał ryzyka

Kortykosteroidy same w sobie rzadziej stanowią bezpośrednią przyczynę ONJ, ale istotnie zwiększają ryzyko jako czynnik współwystępujący.

Długotrwała steroidoterapia może prowadzić do:

• osłabienia odporności,
• zaburzeń gojenia,
• pogorszenia jakości tkanki kostnej,
• większej podatności na infekcje.

Ryzyko staje się szczególnie wysokie, gdy kortykosteroidy współwystępują z:

• bisfosfonianami,
• denosumabem,
• leczeniem onkologicznym,
• zabiegami chirurgicznymi w jamie ustnej.

Dlaczego zabiegi stomatologiczne są tak silnie powiązane z ONJ?

W większości przypadków ONJ rozwija się po przerwaniu ciągłości tkanek w obrębie jamy ustnej.

Najsilniejszy overlap z martwicą kości szczęk wykazują:

• ekstrakcje zębów,
• implanty,
• zabiegi chirurgiczne,
• rozległe leczenie periodontologiczne.

Nie oznacza to jednak, że leczenie stomatologiczne „powoduje” martwicę.

Problem polega na tym, że:

• kość po zabiegu wymaga intensywnej regeneracji,
• farmakoterapia może blokować procesy naprawcze,
• dochodzi do zaburzenia gojenia,
• zwiększa się podatność na zakażenie i odsłonięcie kości.

W praktyce zabieg stomatologiczny często działa jako trigger aktywujący proces, który biologicznie rozwijał się już wcześniej.

Dlaczego przygotowanie stomatologiczne przed terapią jest krytyczne?

Pacjent przed rozpoczęciem terapii lekami wysokiego ryzyka powinien przejść pełną ocenę stomatologiczną.

To jeden z najważniejszych elementów profilaktyki MRONJ.

Celem jest eliminacja:

• ognisk zapalnych,
• zębów wymagających ekstrakcji,
• zaawansowanej próchnicy,
• chorób przyzębia,
• potencjalnych źródeł infekcji.

Im mniej interwencji chirurgicznych będzie koniecznych podczas terapii, tym niższe ryzyko rozwoju martwicy kości szczęk.

Czy ONJ może pojawić się bez zabiegów stomatologicznych?

Tak – i to bardzo ważny aspekt kliniczny.

Choć zabiegi chirurgiczne są najsilniejszym czynnikiem wyzwalającym, ONJ może rozwinąć się również spontanicznie.

Oznacza to, że:

• sama farmakoterapia,
• zaburzenie mikrokrążenia,
• przewlekły stan zapalny,
• osłabiona regeneracja kości

mogą być wystarczające do rozpoczęcia procesu martwiczego.

To właśnie dlatego ONJ nie powinno być analizowane wyłącznie jako „powikłanie po ekstrakcji”, ale jako wieloczynnikowe zaburzenie biologiczne związane z przebudową tkanki kostnej.

Najważniejszy problem: ONJ nadal bywa wykrywane zbyt późno

Największym wyzwaniem klinicznym pozostaje nie sama rzadkość choroby, ale niski poziom wczesnej detekcji.

W wielu przypadkach pacjenci:

• nie wiedzą o ryzyku,
• nie informują stomatologa o leczeniu,
• trafiają do gabinetu dopiero po pojawieniu się odsłoniętej kości lub przewlekłego bólu.

Dlatego nowoczesne podejście do MRONJ coraz częściej opiera się nie tylko na leczeniu, ale przede wszystkim na:

• profilaktyce,
• kwalifikacji ryzyka,
• współpracy lekarza i stomatologa,
• ograniczaniu zabiegów chirurgicznych podczas terapii wysokiego ryzyka,
• wczesnym monitorowaniu objawów alarmowych.

Artykuł Czy polekowa martwica kości szczęk to niedoszacowane ryzyko nowoczesnej farmakoterapii? pochodzi z serwisu Vital Dent.

• Czym jest sanacja jamy ustnej przed terapią onkologiczną?
• Dlaczego sanacja jest konieczna przed leczeniem onkologicznym?
• Kontrole stomatologiczne podczas leczenia onkologicznego

Czym jest sanacja jamy ustnej przed terapią onkologiczną?

Sanacja jamy ustnej ma na celu przywrócenie jej do pełnego zdrowia. Proces ten obejmuje szereg zabiegów polegających na: 

• wyleczeniu próchnicy, 
• wyleczeniu stanów zapalnych, 
• przeprowadzeniu zabiegu ekstrakcji zębów, 
• higienizacji,
• eliminacji innych problemów występujących w jamie ustnej. 

Każdy pacjent bez względu na wiek i stan uzębienia, powinien skonsultować się ze stomatologiem, jeżeli będzie leczony onkologicznie. Przygotowanie pod kątem zdrowia uzębienia poprzedzające leczenie onkologiczne jest niezbędnym elementem. Rozpoczynając leczenie onkologiczne zęby oraz dziąsła, powinny być całkowicie zdrowe.

Dlaczego sanacja jest konieczna przed leczeniem onkologicznym?

Organizm w trakcie leczenia onkologicznego jest bardzo osłabiony. Dochodzi do znacznego obniżenia odporności u pacjentów. W takiej sytuacji jakiekolwiek stany zapalne mogłoby doprowadzić do poważnych komplikacji, nawet zagrażając życiu pacjenta. Chemioterapia, czy naświetlanie to procesy, które pomimo niszczenia komórek nowotworowych, wywierają negatywny wpływ na zdrowie. Dodatkowo zły stan jamy ustnej, mógłby spowodować niepotrzebne komplikacje.

W niektórych sytuacjach może dojść nawet do rozwoju sepsy. Wtedy osłabiony już leczeniem onkologicznym organizm może nie poradzić sobie z tak poważną infekcją całego organizmu.

Kontrole stomatologiczne podczas leczenia onkologicznego

Kontrola u stomatologa zawsze powinna poprzedzić rozpoczęcie leczenia onkologicznego. Nie można jednak na tym poprzestawać. Pacjent onkologiczny musi być pod stałą opieką tego specjalisty. Pozwoli to na kontrolowanie stanu jamy ustnej i w razie ewentualnych nieprawidłowości zapobiegnięciu ich pogłębieniu.

Należy mieć na uwadze, że samo leczenie może niekorzystanie wpływać na stan jamy ustnej i uzębienie, dlatego odpowiednie działania pacjenta są kluczowe.

Pacjent musi prawidłowo dbać o higienę jamy ustnej. Ten czynnik także uchronić się przed rozwojem chorób przyzębia w trakcie leczenia onkologicznego. Leczenie onkologiczne może prowadzić do różnych skutków ubocznych tj. suchość w jamie ustnej, utraty uzębienia lub korzeni zębów, martwicy kości szczęki, powstania stanów zapalnych dziąseł, krwawienia dziąseł, powstania owrzodzeń śluzówki, osłabienia szkliwa, zwiększenia ryzyka rozwoju próchnicy.

Pacjent rozpoczynający terapię onkologiczną ze zdrowym uzębieniem ma bardzo duże szanse na uniknięcie wielu powikłań, do których mogłoby przyczynić się chore uzębienie. Stomatolog przekaże pacjentowi również ważne wskazówki dotyczące dbania o higienę jamy ustnej. Koniecznie trzeba pamiętać o regularnym szczotkowaniu zębów, stosowaniu nici dentystycznej, płynów do płukania jamy ustnej, środków na suchość w jamie ustnej, jeśli pojawi się ten problem.

Wskazania te mogą być indywidualne dla każdego pacjenta, dlatego też warto pozostać w stałym kontakcie z dentystą.

Artykuł Dlaczego sanacja jamy ustnej jest imperatywem przed terapią onkologiczną? pochodzi z serwisu Vital Dent.

• Kiedy pierwsza wizyta u ortodonty z dzieckiem?
• Co powinno skłonić do wizyty z dzieckiem u ortodonty?
• Jak wygląda leczenie ortodontyczne u dzieci?
• Dlaczego leczenie ortodontyczne powinno być rozpoczęte już w wieku dziecięcym?

Kiedy pierwsza wizyta u ortodonty z dzieckiem?

O konieczności wizyty u ortodonty z dzieckiem rodzice często dowiadują się podczas wizyty stomatologicznej. Oczywiście rodzic może także samodzielnie podjąć decyzję o potrzebie konsultacji z ortodontą, jeśli zauważy coś niepokojącego. Pierwsza wizyta z dzieckiem u ortodonty powinna odbyć się około 7 roku życia. Jednak można udać się do gabinetu ortodontycznego także z młodszym dzieckiem. To, czy rozwijające się zęby u dziecka będą proste jest trudne do przewidzenia. Widząc nieprawidłowości, trzeba jak najszybciej zareagować.

Co powinno skłonić do wizyty z dzieckiem u ortodonty?

Jeśli zajdzie konieczność wizyty u ortodonty z dzieckiem nie należy z tym zwlekać. Im później zostanie rozpoczęte leczenie, tym mniejsza może być jego efektywność.

Wizyta u ortodonty z dzieckiem jest konieczna w przypadku:

• Nieprawidłowego ustawienia zębów
• Stłoczenia zębów
• Braku miejsca na pojawienie się kolejnych zębów
• Wady wymowy
• Oddychania przez usta
• Ssania kciuka
• Gryzienia różnych przedmiotów np. ołówka
• Cofniętej lub zbyt wystającej brody
• Zaciskania zębów
• Zgrzytania zębami

Nie trzeba czekać, aż dziecko będzie miało już wszystkie zęby stałe. Leczenie ortodontyczne u dzieci może być wdrożone jeszcze, gdy maluch ma zęby mleczne.

Jak wygląda leczenie ortodontyczne u dzieci?

Leczenie ortodontyczne u dzieci różni się w zależności od zaawansowania wady zgryzu oraz tego, czy dziecko ma zęby mleczne, czy stałe. Ortodonta podczas wizyty ogląda zęby małego pacjenta, przeprowadza wywiad z opiekunem oraz zleca wykonanie zdjęcia pantomograficznego. Jest to niezbędne do opracowania konkretnego leczenia wady zgryzu. Kluczowe jest także wykonanie modelu uzębienia dziecka. 

U dzieci podczas leczenia ortodontycznego można założyć:

• Aparat ruchomy – ten rodzaj aparatu stosuje się u dzieci w wieku 4-12 lat, gdy mają jeszcze zęby mleczne i następuje ich wymiana. Jest to aparat wyjmowany. Oznacza to, że dziecko samodzielnie może go założyć i zdjąć. Aparat ruchomy powinien być stosowany na noc oraz przez kilka godzin dziennie. Im więcej będzie on noszony, tym korzystniej wpłynie to na efektywność leczenia.
• Aparat stały – stosowany jest u dzieci od około 12 roku życia. Jest to aparat zakładany na stałe. Zadaniem aparatu stałego jest wywieranie nacisku na zęby, co w konsekwencji prowadzi do ich przesuwania się do konkretnej pozycji. Aparat stały składa się z zamków, łuku i ligatur, czyli specjalnych gumek. U dzieci można stosować gumeczki w różnych kolorach. Dzięki temu aparat będzie prezentować się atrakcyjniej dla młodego człowieka. Dziecko noszące taki aparat musi regularnie przychodzić na wizyty stomatologiczne i prawidłowo dbać o higienę jamy ustnej.
• Nakładka Invisalign – to nowoczesna i coraz częściej wybierana metoda leczenia ortodontycznego także u dzieci i młodzieży. Są to przezroczyste, niemal niewidoczne alignery, które stopniowo korygują ustawienie zębów, zapewniając jednocześnie wysoki komfort noszenia. W przeciwieństwie do tradycyjnych aparatów, można je zdejmować podczas jedzenia oraz mycia zębów, co ułatwia utrzymanie prawidłowej higieny jamy ustnej. Warunkiem skuteczności leczenia jest jednak systematyczne noszenie nakładek przez zalecaną liczbę godzin dziennie. Invisalign sprawdza się szczególnie u zdyscyplinowanych dzieci, które są w stanie przestrzegać zaleceń ortodonty.

Należy pamiętać, że leczenie ortodontyczne to nie tylko samo założenie aparatu ortodontycznego. Liczy się tu też współpraca rodziców i pilnowanie dziecka, aby stosowało się do zaleceń.

Dlaczego leczenie ortodontyczne powinno być rozpoczęte już w wieku dziecięcym?

Na co dzień spotykamy wiele osób dorosłych noszących aparaty ortodontyczne. Tak naprawdę nie ma górnej granicy wieku, która ograniczałaby możliwość leczenia wad zgryzu. Z leczeniem ortodontycznym nie należy jednak czekać, aż do dorosłości. Jeśli istnieją takie wskazania, powinno zostać ono rozpoczęte w wieku dziecięcym. Dlaczego jest to odpowiedni moment na leczenie u ortodonty?

Leczenie wad zgryzu u dzieci daje zdecydowanie lepsze efekty niż u dorosłych. Wzrost i rozwój kości nie jest jeszcze zakończony, a to ułatwia prostowanie zębów. Lecząc wady zgryzu, można uniknąć także rozwoju próchnicy. Krzywe uzębienie często uniemożliwia dokładne szczotkowanie trudno dostępnych miejsc. Tam może dojść do namnażania się bakterii i rozwoju próchnicy. Mając proste zęby dbanie o higienę jest znacznie prostsze, a sam uśmiech prezentuje się idealnie.

Artykuł Ortodoncja u dzieci – kiedy pierwszy raz do ortodonty? pochodzi z serwisu Vital Dent.

• Czym jest smile makeover?
• Jakie zabiegi składają się na smile makeover?
• Jakie korzyści daje zabieg smile makeover?
• Kto powinien skorzystać z metamorfozy uśmiechu?

Czym jest smile makeover?

Smile makeover to kompleksowy proces łączący w sobie różne procedury, mające na celu poprawę wyglądu uzębienia pacjenta. Bardzo często metamorfoza uśmiechu to połączenie zabiegów z zakresu stomatologii estetycznej, implantologii, ortodoncji, protetyki. Niekiedy dopiero zastosowanie kilku różnych metod leczenia pozwala uzyskać satysfakcjonujący efekt. Ten zaawansowany proces cieszy się dużą popularnością wśród gwiazd.

Zapewne niejednokrotnie zwróciłeś uwagę na piękne, białe i idealnie równe zęby znanych osób. Wiele z nich korzystało z zabiegów metamorfozy uśmiechu, aby uzyskać atrakcyjny uśmiech.

Jakie zabiegi składają się na smile makeover?

W zakres smile makeover wchodzi wiele zabiegów. Każdy pacjent może wymagać jednak zastosowania innych rozwiązań. Z tego względu plan leczenia zawsze jest ustalany indywidualnie.

Do zabiegów smile makeover, zaliczamy:

• Licówki – są to specjalne nakładki nakładane na przednią część zęba. Za pomocą licówek można zakryć nierówności, przebarwienia, odstępy pomiędzy zębami (diastemę), ukruszenia, niewielkie pęknięcia, nieestetyczny kolor, nadać konkretny kształt zębom. Licówki pozwalają także na zakrycie zębów, które posiadają duże wypełnienia.
• Bonding – na zęby nakładana jest warstwa kompozytu. Zabieg ten jest porównywalny do licówek, jednak cechuje się mniejszą trwałością. Za pomocą bondingu także można zakryć nierówności, zmienić kolor zębów, czy nadać im inny kształt.
• Wybielanie zębów – ten zabieg dzieli się na wybielanie w gabinecie stomatologicznym oraz w domu pod kontrolą stomatologa. Dzięki wybielaniu można rozjaśnić zęby, które będą nawet o kilka odcieni bielsze.
• Mosty oraz korony protetyczne – jest to stałe uzupełnienie protetyczne. Na ząb nakładana jest „nakładka” przypominająca wyglądem naturalną koronę zęba. Metodę tę stosuje się przy zniszczonych zębach. Korona protetyczna zabezpiecza słaby ząb (np. złamany lub zniszczony po leczeniu kanałowym) pełniąc taką samą funkcję. Most protetyczny stosowany jest u pacjentów z brakiem kilku zębów.
• Implanty – uzupełnienie brakujących zębów.
• Leczenie ortodontyczne – zabiegi prostujące krzywe uzębienie.
• Korektę dziąseł (Gum Contouring) – korygowanie linii dziąseł.

Jakie korzyści daje zabieg smile makeover?

Smile makeover to zabieg, dzięki któremu pacjent uzyskuje Hollywoodzki uśmiech. Jest to bardzo atrakcyjne dla osób chcących poprawić wygląd zębów. Jakie dokładnie korzyści daje metamorfoza uśmiechu? Korzystanie z zabiegów smile makeover to:

• Zdrowe zęby
• Śnieżnobiały i równy uśmiech
• Poprawa stanu jamy ustnej
• Zwiększenie pewności siebie
• Uzyskanie długotrwałych rezultatów

Kto powinien skorzystać z metamorfozy uśmiechu?

Metamorfoza uśmiechu to rozwiązanie dla pacjentów, którzy nie są zadowoleni z wyglądu swoich zębów. Nieestetyczny uśmiech nie musi być wcale powodem do wstydu. Można to zmienić, dzięki czemu zęby będą białe, równe, a uśmiech wyjątkowy.

Z metamorfozy uśmiechu powinni skorzystać pacjenci z:

• Brakującym uzębieniem
• Złamanymi, kruszącymi się lub pękniętymi zębami
• Przebarwieniami
• Nierównymi zębami
• Nieestetycznym kolorem uzębienia
• Diastemą
• Nieodpowiednimi proporcjami zębów
• Nachodzącymi na zęby dziąsłami

Jeżeli Twój uśmiech nie jest satysfakcjonujący, powinieneś rozważyć poprawę wyglądu swoich zębów. Łącząc ze sobą różne metody leczenia, można uzyskać zachwycający efekt. Zęby będą nie tylko białe, ale także równe i mocne. Bez względu na wiek każdy ma prawo do pięknego i swobodnego uśmiechu, a obecne zabiegi w pełni na to pozwalają.

Artykuł Metamorfoza uśmiechu – na czym polega smile makeover? pochodzi z serwisu Vital Dent.

• Czym są bisfosfoniany i kiedy się je stosuje?
• Jaki wpływ mają bisfosfoniany na leczenie stomatologiczne?
• Jak wygląda leczenie martwicy kości szczęki u pacjentów leczonych bisfosfonianami?
• Przyjmujesz bisfosfoniany? Zadbaj o profilaktykę jamy ustnej!

Czym są bisfosfoniany i kiedy się je stosuje?

Bisfosfoniany są odpowiednikami pirofosforanu, naturalnego związku występującego w organizmie człowieka. Związki te skutecznie chronią przed utratą tkanki kostnej, co jest szczególnie ważne u pacjentów chorujących na osteoporozę. Mechanizm ich działania polega na wiązaniu się hydroksyapatytu oraz eliminacji osteoklastów – komórek przyczyniających się do niszczenia kości. Bisfosfoniany znane były już dawno temu, jednak początkowo nie znajdowały zastosowania w leczeniu pacjentów. Na szerszą skalę zaczęto je stosować w latach 90 XX wieku.

Bisfosfoniany stosuje się w leczeniu:

• pierwotnej oraz wtórnej osteoporozy,
• przerzutów nowotworowych do kości,
• szpiczaka mnogiego oraz w hiperkalcemii towarzyszącej nowotworom złośliwym,
• choroby Pageta,
• wrodzonych wady układu kostnego u dzieci,
• osteoporozy pomenopauzalna
• osteoporozyindukowanej glikokortykosteroidami

Bisfosfoniany mogą być przyjmowane przez pacjentów w formie doustnej oraz dożylnej. Sposób przyjmowania zależy m.in. od tolerancji tego leku przez pacjenta, czy zaawansowania choroby. Wyróżnia się 3 generacje leku, gdzie każda kolejna wywiera silniejsze działanie. Chociaż lek ten jest nieoceniony w leczeniu chorób układu kostnego, to stosowanie go może prowadzić również do działań niepożądanych.

Jaki wpływ mają bisfosfoniany na leczenie stomatologiczne?

Bisfosfoniany to lek, któremu poświęcono dużo uwagi w kwestii jego wpływu na leczenie stomatologiczne. Leczenie dentystyczne u grup pacjentów przyjmujących ten środek może być trudne. Pacjent zawsze powinien poinformować stomatologa o przyjmowaniu bisfosfonianów.

Jednym z niepożądanych działań wynikających ze stosowania bisfosfonianów jest martwica kości szczęki (ang. osteonecrosis of the jaw).

Martwica kości szczęki, to odsłonięcie kości w jamie ustnej trwające ponad 8 tygodni, które nie ulega gojeniu. Polekowa martwica kości jest bardzo poważnym schorzeniem. Na szczęście częstotliwość występowania tego problemu nie jest duża. Jednak przyjmowanie bisfosfonianów i jednoczesne zabiegi chirurgiczne znacznie zwiększają ryzyko.

Do czynników odpowiadających za większe ryzyko wystąpienia martwicy kości szczęki, zaliczamy:

• Zabiegi chirurgiczne
• Ekstrakcję zębów
• Protezy
• Leczenie implantologiczne

Martwica kości szczęki wynika prawdopodobnie ze zmniejszonej przemiany kości, powstawania mikrouszkodzeń, wystąpienia stanu zapalnego oraz upośledzonego gojenia.

Prowadopodobieństwo wystąpienia martwicy kości szczęki, zależy od:

• Czasu stosowania bisfosfonianów
• Dawki stosowanego leku.

Jeśli pacjent przyjmuje lek z grupy bisfosfonianów długotrwale ryzyko wystąpienia martwicy kości w jamie ustnej wzrasta. Najczęściej stan ten dotyczy pacjentów przyjmujących bisfosfoniany dożylnie, ale z przeprowadzonych obserwacji wynika, że schorzenie to występuje także u pacjentów, którzy przyjmują bisfosfoniany doustnie.

Objawy martwicy żuchwy to:

• Mrowienie
• Dolegliwości bólowe
• Uczycie palenia
• Wysięk
• Owrzodzenie
• Ruchomość zębów
• Odsłonięcie kości wokół zębodołu
• Uczucie ciężkości w szczęce
• W ciężkich przypadkach może dojść nawet do złamania kości

Należy wiedzieć, że przyjmowanie bisfosfonianów nie jest przeciwwskazaniem do leczenia zachowawczego. Możliwe jest też przeprowadzenie leczenia endodontycznego, z tym że wprowadzenie narzędzi, powinno ograniczyć się do korzeni zęba. Leczenie kanałowe może w niektórych przypadkach wyeliminować konieczność ekstrakcji zęba, gdzie usuwana jest wyłącznie korona, a korzeń pozostaje.

Jak wygląda leczenie martwicy kości szczęki u pacjentów leczonych bisfosfonianami?

Leczenie martwicy kości szczęki u pacjentów przyjmujących bisfosfoniany jest skomplikowanym zadaniem. Co ważne nawet odstawienie tego leku nie zawsze przynosi odczekiwane rezultaty, a w niektórych przypadkach poprawa, może być niewielka. Usunięcie zajętej martwicą kości także nie u każdego pacjenta pozwala na wyleczenie tego problemu. Niekiedy zabieg ten jest przeciwwskazany.

Dosyć często leczenie martwicy kości polega na stosowaniu płukanek o działaniu antyseptycznym, antybiotyków, oczyszczania miejsca, gdzie doszło do zmian.

Przyjmujesz bisfosfoniany? Zadbaj o profilaktykę jamy ustnej!

Zaleca się wyleczenie zębów i przeprowadzenie niezbędnych zabiegów jeszcze przed rozpoczęciem leczenia bisfosfonianami. Pozwoli to uniknąć ewentualnych powikłań w postaci martwicy kości szczęki Oczywiście zabiegi nieinwazyjne nie powinny wpływać na opóźnienie rozpoczęcia terapii bisfosfonianami.

Jeśli jednak pacjent już przyjmuje leki z tej grupy koniecznie, musi o tym poinformować stomatologa. W przypadku pacjentów leczonych bisfosfonianami kluczowa jest profilaktyka. Regularne wizyty u stomatologa pozwolą w porę wychwycić i wyleczyć nieprawidłowości, które w dłuższej perspektywie czasu doprowadziłyby do poważnych problemów stomatologicznych. To z kolei mogłoby się wiązać z potrzebą przeprowadzenia inwazyjnych zabiegów chirurgicznych, a tego podczas długotrwałego stosowania bisfosfonianów lepiej unikać.

Pacjent powinien, zatem pozostać pod ścisłą kontrolą dobrego i doświadczonego stomatologa.

Artykuł Wpływ bisfosfonianów na leczenie stomatologiczne pochodzi z serwisu Vital Dent.

Noszenie aparatu ortodontycznego pozwala wyeliminować wiele wad zgryzu. Leczenie ortodontyczne przywróciło piękny uśmiech milionom Polaków. Często jednak już na etapie leczenie ortodontycznego, zależy nam na zachowaniu estetyki uśmiechu, czego nie umożliwia tradycyjny metalowy aparat ortodontyczny. U takich pacjentów mogą być stosowane aparaty, które nie są, aż tak widoczne i zaliczane są do „aparatów estetycznych”. Warto zatem sprawdzić, jak wypadają takie aparaty pod względem skuteczności i długości leczenia ortodontycznego w porównaniu do aparatu metalowego.

• Ile trwa leczenie ortodontyczne przy użyciu aparatu metalowego?
• Jakie są rodzaje aparatów estetycznych i jak długo należy je nosić?
• Jakie czynniki mogą wpłynąć na czas leczenia aparatem ortodontycznym?

Ile trwa leczenie ortodontyczne przy użyciu aparatu metalowego?

Aparat metalowy jest najbardziej znanym aparatem ortodontycznym. Takie aparaty są polecane osobom, które z reguły nie mają dużych wymagań, jeżeli chodzi o kwestie estetyki leczenia. Leczenie aparatem ortodontycznym metalowym trwa średnio 1.5 – 2 lata. Czas ten może się jednak wydłużyć do 3 lub więcej lat.

Długość leczenia ortodontycznego zależy od stopnia zaawansowania wady zgryzu. Przy niewielkich nierównościach leczenie ortodontyczne będzie krótkie i może wynieść zaledwie rok.

Aparat ortodontyczny metalowy uznawany jest za jeden z najskuteczniejszych aparatów w leczeniu wad zgryzu. Warto jednak poznać także inne rodzaje aparatów ortodontycznych i sprawdzić ich skuteczność oraz czas leczenia.

Jakie są rodzaje aparatów estetycznych i jak długo należy je nosić?

Wielu osobom decydującym się na leczenie ortodontyczne, zależy na estetycznym wyglądzie zębów już w trakcie leczenia. Niestety metalowy aparat ortodontyczny jest bardzo widoczny, a to niekorzystnie wpływa na estetykę uśmiechu. Do aparatów ortodontycznych estetycznych zaliczamy:

• Aparat lingwalny
• Aparat kryształowy/szafirowy
• Aparat ceramiczny
• Przezroczyste nakładki

Aparat lingwalny to rodzaj stałego aparatu mocowanego od strony wewnętrznej zębów. Dzięki temu nie jest on w ogóle widoczny. Aparat ten pozwala leczyć wady zgryzu w sposób niewidoczny dla innych. Czas leczenia tym aparatem może być dłuższy w porównaniu do aparatu ortodontycznego metalowego. Leczenie niewielkich wad zgryzu może zająć zaledwie kilka miesięcy, ale tych poważniejszych już znacznie dłużej. Ostatecznie jednak zależy to od konkretnego przypadku i poziomu zaawansowania wady zgryzu.

Aparat kryształowy jest niemalże niewidoczny. Oprócz przezroczystych zamków oraz ligatur (gumeczek) drut (łuk) także jest w kolorze białym, co zapewnia maksymalną dyskrecję. Czas leczenia aparatem kryształowym jest porównywalny do aparatu metalowego i zależy od wady zgryzu, z jaką boryka się pacjent.

Aparat ceramiczny wykonany jest z materiałów w kolorze zębów. Powoduje to, że nie jest on, aż tak bardzo widoczny. Średnio leczenie tym aparatem może trwać do dwóch lat. Zdarza się, że czas leczenia się wydłuża, ponieważ materiały stosowane w tym rodzaju aparatu są delikatniejsze, co skutkuje mniejszą siłę wywieraną na zęby celem ich przesuwania.

Przezroczyste nakładki. Nie jest to aparat stały. Są to przezroczyste nakładki, które pacjent może samodzielnie zdjąć oraz założyć. Przezroczysty materiał sprawia, że nakładki są prawie niewidoczne. Dodatkowo pacjent może je z każdej chwili zdjąć, jeśli zajdzie taka potrzeba. Dzięki temu uśmiech w danym momencie będzie estetyczny. Stosowanie nakładek Invisalign wymaga samodyscypliny i regularnego stosowana. Pacjent powinien nosić aparat jak najdłużej w ciągu doby. Najlepiej 20-22 godziny, a nie tylko wtedy, gdy mu się przypomni. W niewielkich wadach zgryzu leczenie może trwać krótko, jednak im poważniejsza będzie wada, tym czas leczenia się wydłuża. Średni czas leczenia aparatem nakładkowym trwa od 12 do 18 miesięcy.

Jakie czynniki mogą wpłynąć na czas leczenia aparatem ortodontycznym?

Nie należy porównywać czasu leczenia ortodontycznego pacjentów. Każdy pacjent ma inną wadę zgryzu, a co za tym idzie, stosowane metody oraz czas leczenia będą się od siebie różnić. Na czas i efektywność leczenia wpływa także współpraca pacjenta z ortodontą, zwłaszcza w przypadku aparatu Invisalign, gdzie to pacjent ostatecznie ma duży wpływ na przebieg leczenia.Nie można pominąć również gabinetu, który zostanie wybrany. W leczeniu ortodontycznym kluczowe jest doświadczenie ortodonty, oferta gabinetu ortodontycznego i dopasowanie właściwej metody leczenia. Wada musi być prawidłowo zdiagnozowana, a aparat dopasowany tak, aby leczenie przyniosło oczekiwane rezultaty.

Artykuł Czy czas leczenia aparatem estetycznym różni się od tradycyjnego? pochodzi z serwisu Vital Dent.

Zapalenie miazgi zęba to jeden z najczęściej występujących problemów stomatologicznych. Wielu pacjentów bagatelizuje pierwsze objawy, licząc na ich samoistne ustąpienie. Niestety brak leczenia bardzo często prowadzi do poważnych powikłań, w tym konieczności leczenia kanałowego lub ekstrakcji zęba. Wczesna reakcja i właściwa diagnostyka pozwalają uratować ząb oraz uniknąć zaawansowanego leczenia.

Czym jest zapalenie miazgi zębowej?

Zapalenie miazgi zębowej to stan zapalny obejmujący tkankę znajdującą się wewnątrz zęba. Miazga zębowa, potocznie nazywana „nerwem”, jest najgłębiej położoną i silnie unerwioną strukturą, odpowiedzialną za odżywianie oraz czucie w obrębie zęba.

W prawidłowych warunkach miazga jest chroniona przez szkliwo i zębinę. Do zapalenia dochodzi w momencie jej odsłonięcia, najczęściej na skutek próchnicy lub urazu. W takiej sytuacji miazga staje się podatna na działanie bakterii oraz innych czynników drażniących.

Szacuje się, że ponad 90% dorosłych zmaga się z próchnicą zębów, co znacząco zwiększa ryzyko rozwoju zapalenia miazgi zęba.

Przyczyny zapalenia miazgi zęba

Najczęstszą przyczyną zapalenia miazgi zęba jest nieleczona próchnica, która stopniowo penetruje kolejne warstwy zęba. Płytkie ubytki nie zawsze prowadzą do stanu zapalnego – problem pojawia się wtedy, gdy próchnica dotrze do miazgi.

Do innych przyczyn zapalenia miazgi zębowej należą:

• urazy mechaniczne zęba, takie jak pęknięcie lub złamanie,
• bruksizm (zgrzytanie zębami), prowadzący do starcia tkanek i odsłonięcia miazgi,
• predyspozycje genetyczne,
• choroby krwi,
• nieprawidłowo przeprowadzone leczenie stomatologiczne.

Leczenie zapalenia miazgi zęba – jak wygląda?

Zapalenie miazgi zęba wymaga pilnej interwencji stomatologicznej. Nieleczony stan zapalny może doprowadzić do obumarcia miazgi, rozprzestrzeniania się próchnicy oraz utraty zęba.

Leczenie zachowawcze miazgi zębowej

Leczenie zachowawcze stosuje się w przypadku odwracalnego zapalenia miazgi. Polega ono na:

• usunięciu zmian próchniczych,
• zabezpieczeniu miazgi specjalnym preparatem,
• odbudowie ubytku odpowiednim wypełnieniem.

Zabieg przeprowadzany jest w znieczuleniu miejscowym i jest możliwy wyłącznie na wczesnym etapie choroby.

Leczenie endodontyczne (kanałowe)

W zaawansowanym stadium zapalenia miazgi konieczne jest leczenie kanałowe, które obejmuje:

• usunięcie próchnicy,
• całkowite usunięcie zainfekowanej miazgi,
• dokładne oczyszczenie kanałów zęba,
• szczelne wypełnienie kanałów,
• odbudowę korony zęba.

W niektórych przypadkach leczenie kanałowe poprzedza tzw. zatrucie zęba, którego celem jest obumarcie miazgi i wygaszenie stanu zapalnego. Dzięki nowoczesnemu sprzętowi, w tym mikroskopom, leczenie endodontyczne często może zostać wykonane podczas jednej wizyty.

Jeśli ząb jest bardzo zniszczony i leczenie nie przyniesie efektów, jedynym rozwiązaniem pozostaje ekstrakcja zęba.

Objawy zapalenia miazgi zęba

Objawy zapalenia miazgi zębowej są zróżnicowane i zależą od stopnia zaawansowania choroby. Dolegliwości mogą mieć charakter okresowy lub stały, a w zaawansowanych przypadkach znacząco utrudniają codzienne funkcjonowanie.

Najczęstsze objawy zapalenia miazgi zęba to:

• pulsujący, narastający ból zęba,
• silny ból niereagujący na leki przeciwbólowe,
• ból podczas spożywania słodkich pokarmów,
• nadwrażliwość na zimno i ciepło,
• obrzęk i zaczerwienienie okolicznych tkanek,
• tkliwość w okolicy zęba,
• nieprzyjemny zapach z jamy ustnej.

W niektórych przypadkach zapalenie miazgi zęba może powodować objawy ogólne, takie jak złe samopoczucie czy gorączka, przypominające infekcję.

Kiedy zgłosić się do stomatologa?

Pojawienie się nawet jednego z powyższych objawów powinno być sygnałem do niezwłocznej wizyty u stomatologa. Im wcześniej zostanie wdrożone leczenie zapalenia miazgi zęba, tym większa szansa na zachowanie zęba oraz uniknięcie leczenia kanałowego lub ekstrakcji.

FAQ – Pytania i odpowiedzi – Podsumowanie

Jakie są objawy zapalenia miazgi zęba?

Objawy zapalenia miazgi zęba zależą od stopnia zaawansowania stanu zapalnego. Najczęściej występują pulsujący lub stały ból zęba, silny ból niereagujący na leki przeciwbólowe, nadwrażliwość na zimno i ciepło, ból przy spożywaniu słodkich pokarmów, obrzęk, zaczerwienienie oraz nieprzyjemny zapach z jamy ustnej.

Czy zapalenie miazgi zęba może powodować gorączkę?

Tak, w niektórych przypadkach zapalenie miazgi zęba może wywoływać objawy ogólne, takie jak złe samopoczucie lub gorączka, które mogą przypominać przeziębienie.

Jak leczy się zapalenie miazgi zęba?

Leczenie zapalenia miazgi zęba zależy od stopnia zaawansowania stanu zapalnego. We wczesnym stadium możliwe jest leczenie zachowawcze polegające na usunięciu próchnicy, zabezpieczeniu miazgi i odbudowie ubytku. W zaawansowanych przypadkach konieczne jest leczenie endodontyczne, czyli kanałowe.

Na czym polega leczenie kanałowe zapalenia miazgi?

Leczenie kanałowe polega na usunięciu zainfekowanej miazgi, oczyszczeniu kanałów zęba, ich szczelnym wypełnieniu oraz odbudowie zęba. W niektórych sytuacjach leczenie poprzedza zatrucie zęba w celu obumarcia miazgi i wyeliminowania stanu zapalnego.

Czy zapalenie miazgi zęba zawsze wymaga leczenia kanałowego?

Nie, leczenie kanałowe nie zawsze jest konieczne. Jeśli stan zapalny zostanie wykryty na wczesnym etapie i jest odwracalny, możliwe jest leczenie zachowawcze bez usuwania miazgi.

Artykuł Zapalenie miazgi zęba – objawy, przyczyny i skuteczne leczenie pochodzi z serwisu Vital Dent.

Artykuł Zastanawiasz się nad implantami zębowymi? Oto ich alternatywy pochodzi z serwisu Vital Dent.

Artykuł Zatrucie zęba w praktyce stomatologicznej: Dlaczego jest to istotne? pochodzi z serwisu Vital Dent.

Artykuł Mikrobiom jamy ustnej: Klucz do zdrowia zębów i dziąseł pochodzi z serwisu Vital Dent.